چکیده

به منظور بررسی تأثیر آموزش راهبرد­های فرا شناختی و خلاقیت برخود پندارۀ تحصیلی دانش آموزان در یک روش شبه آزمایشی 54 نفر از دانش­آموزان دختر پایه هفتم یکی از مدارس منطقه 2 تهران از میان 75 نفر از دانش­آموزان همین پایه در مکان مذکور بصورت تصادفی ساده انتخاب و بصورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه (هر گروه 18 نفر ) گمارش شده­اند. افراد نمونه قبل و بعد از اجرای متغیر­های مسـتقل راهبرد­های فراشناختی (گروه آزمایشی1) و آموزش خلاقیت (گروه آزمایشی2) پرسشنامه خودپندارۀ تحصیلی (دلاور،1372) را تکمیل کرده­اند. آموزش راهبرد­های فراشناختی با استفاده از مدل سکستون و همکاران(1998) در گروه آزمایشی 1و آموزش خلاقیت با استفاده از مدل ویلیامز(1970) و تورنس (1962) در گروه آزمایشی 2 اجرا شده و گروه گواه هیچ نوع آموزشی دریافت نکرده­است.

تحلیل کوواریانس چند متغیره نشان داده­است با 95 درصد اطمینان آموزش راهبرد­های فراشناختی بر خودپنداره تحصیلی دانش­آموزان پایه هفتم مؤثر است ضمن آنکه با 95 درصد اطمینان آموزش خلاقیت نیز بر خودپنداره تحصیلی این گروه از دانش­آموزان مؤثر می­باشد.

کلید واژه­ها: دانش آموزان پایۀ هفتم­_ راهبرد­های فراشناختی_ خلاّقیت _ خودپندارۀ تحصیلی

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                              صفحه

چکیده. 1

فصل اول: کلیات تحقیق. 2

1-مقدمه. 3

1-1بيان مسأله:. 4

1-2هداف پژوهش. 7

الف )هدف اصلی:. 7

ب)اهداف فرعی:. 7

1-3 فرضيه‏هاي پژوهش:. 7

1-4 اهمیت و ضرورت تحقیق. 7

1-5 تعاریف نظری و عملیاتی متغیرها. 8

1-5-1تعریف مفهومی راهبردهای فراشناختی:. 8

1-5-2تعریف مفهومی خلاقیت:. 9

1-5-3تعریف مفهومی خود پنداره تحصیلی:. 9

1-5-4 تعریف عملیاتی راهبردهای فراشناختی:. 9

1-5-5 تعریف عملیاتی خلاقیت:. 9

1-5-6 تعریف عملیاتی خودپندارۀ تحصیلی:. 9

1-6 متغیرهای تحقیق:. 10

فصل دوم: مبانی نظری پژوهش و پیشینه تحقیق. 11

2-مقدمه :. 12

2-1تعریف فراشناخت. 12

2-1-1 راهبردهای فراشناختی. 13

2-1-1-1 خودآموزی. 16

2-1-1-2 خودبازبینی. 16

2-1-1-3 خودپرسی. 16

2-1-1-4 خود نظم دهی. 17

2-1-1-5 تدریس دو جانبه. 17

2-1-1-6 بازآموزی اسنادی. 18

2-1-2 راهبردهای براون در بارهی کمک به فراشناخت دانشآموزان  18

2-1-3 راهبردهای گوستا برای پرورش فراشناخت دانشآموزان. 20

2-1-4 ویژگی راهبردهای فراشناختی. 23

2-1-5 ارزشیابی رشد توانایی های فراشناختی. 27

2-2تعاریف خلاقیت. 27

2-2-1 اهمیت خلاّقیت. 31

2-2-2 مراحل خلاّقیت. 31

2-2-3 ویژگی های مهم در خلاقیت. 32

2-2-4 عوامل مؤثر در خلاّقیت و رشد آن. 34

2-2-5 خلاّقیت از دیدگاه مکاتب مختلف. 35

2-2-5-1 مکتب رفتارگرایی:. 35

2-2-5-2 مکتب روانکاوی :. 36

2-2-6 ویژگیهای افراد خلاق. 37

2-2-6-1 ویژگیهای شناختی افراد خلاق. 37

2-2-6-2 ویژگیهای انگیزشی افراد خلاق. 37

2-2-6-3 ویژگیهای شخصیتی افراد خلاق. 38

2-2-7پرورش خلاّقیت و ایدهپردازی در دانشآموزان. 42

2-2-8 اصول تورنس. 43

2-2-9 الگوی پرورش خلاقیت ویلیافر. 44

2-3 خود پنداره. 46

2-3-1 تعاریف خود پنداره. 47

2-3-2منابع تشکیل دهندۀ خود پنداره. 49

2-3-3 ابعاد خودپنداره. 50

2-3-4 رشد و تغییر خود پنداره. 51

2-3-5 عوامل موثر بر رشد خودپنداره. 52

2-3-6اهمیت خودپنداره. 53

2-3-7 اجزا و عناصر خودپنداره. 54

2-3-8 ویژگیهای خود پنداره. 56

2-3-9 الگوهای نظری خودپنداره. 58

2-3-9-1الگوهای تک بعدی :. 58

2-3-9-2الگوی چند بعدی خودپنداره. 59

2-4 پیشینه تحقیق. 63

2-4-1 مروری بر پیشینه داخلی. 63

2-4-2 مروری بر پیشینه خارجی. 64

فصل سوم:روش اجرای تحقیق. 69

3- مقدمه. 70

3-1روش تحقیق. 70

3-2 جامعه آماری. 70

3-3 نمونه و روش نمونه گیری. 70

3-4 ابزارهای تحقیق. 71

3-5 روش اجرای تحقیق. 72

3-5-1 بسته آموزشی راهبردهای فراشناختی. 72

3-5-2 بستۀ آموزشی خلاقیت. 72

3-6 روش تحلیل دادهها. 72

فصل چهارم: یافته های پژوهش. 73

4- مقدمه. 74

4-1توصيف داده ها. 75

4-2 یافته های استنباطی. 78

4-3 فرضیه اول پژوهش. 79

4-4 فرضیه دوم پژوهش. 80

4-5 فرضیه سوم پژوهش. 82

فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادات. 83

5-1 بحث و نتیجه گیری:. 84

5-1-1بحث و بررسی فرضیه اول:. 84

5-1-2 بحث و بررسی فرضیه دوم:. 84

5-1-3 بحث وبررسی سوم فرضیه سوم. 85

5-2محدودیتها و مشکلات تحقیق. 87

5-2-1 محدودیتهای در اختیار:. 87

5-2-2محدودیتهای خارج از اختیار:. 88

5-3 پیشنهادها. 88

5-3-1 پیشنهادهای کاربردی. 88

5-3-2 پیشنهاد برای سایر پزوهشگران. 89

پیوست ها. 90

منابع و مآخذ. 109

منابع فارسی. 109

منابع انگلیسی. 112

فهرست جداول

عنوان                                                                                            صفحه

جدول4- 1 شاخصهای توصیفی خودپنداره تحصیلی. 75

جدول ۴ – 2 بررسی نرمال بودن توزیع بر اساس آزمون کولموگروف – اسمیرنف به تفکیک گروه. 78

جدول ۴ - 3 همگني ضرايب رگرسيون- بررسي اثر گروه و پیش آزمون بر خودپنداره تحصیلی. 79

جدول ۴ – 4  تحليل كوواريانس- بررسي اثر گروه بر خودپنداره تحصیلی  80

جدول ۴–5  همگني ضرايب رگرسيون- بررسي اثر گروه (آموزش خلاقیت) و پیش آزمون بر خودپنداره تحصیلی. 81

جدول 4 – 6 تحليل كوواريانس- بررسي اثر گروه (آموزش خلاقیت) بر خودپنداره تحصیلی. 82

جدول 4- 7- نتایج حاصل از تحليل كوواريانس خودپنداره تحصیلی مربوط به بررسي روش آموزش خلاقیت، فراشناخت و گروه گواه. 82

فهرست نمودارها

عنوان                                                                                            صفحه

نمودار 2-1 گزارش درصدی سئوال های درک مطلبی که دانش آموزی قبل، به هنگام، و پس از آموزش فراشناختی درست پاسخ داده است.. 25

نمودار 2-2 : ویژگیها و خصوصیات افراد خلاّق. 41

نمودار 4-1 ميانگين خودپنداره تحصیلی به تفکیک گروه و آزمون. 76

فهرست اشکال

عنوان                                                                                               صفحه

شکل 2-1 الگوی خودپندارۀ تک بعدی. 59

شکل 2-2 الگوی عامل مستقل خودپنداره. 59

شکل 2-3 الگوی عامل همبسته خود پنداره. 60

شکل 2-4 الگوی جبرانی خودپنداره. 60

شکل 2-5 الگوی طبقه ای (خودپندارۀ تحصیلی). 61

شکل2-6 الگوی سلسله مراتبی. 62

شکل 4– 1 بافت نگار مربوط به نمرات پیش آزمون گروه آزمایشی1 (آموزش فراشناخت). 76

شکل 4 – 2 بافت نگار مربوط به نمرات پس آزمون گروه آزمایشی 1 (آموزش فراشناخت). 77

شکل 4 – 3 بافت نگار مربوط به نمرات پیش آزمون گروه آزمایشی2(آموزش خلاقیت). 77

شکل 4 – 4 بافت نگار مربوط به نمرات پس آزمون گروه آزمایشی 2 (آموزش خلاقیت). 78

شکل ۴ - 5 همگني ضرايب رگرسيون- بررسي اثر گروه و پیش آزمون بر خودپنداره تحصیلی. 79

شکل ۴ – 6  همگني ضرايب رگرسيون- بررسي اثر گروه (آموزش خلاقیت) و پیش آزمون بر خودپنداره تحصیلی. 81