اغلب نوشته‌های کتاب، سخنرانی‌هایی هستند که رامین جهانبگلو در دانشگاه‌های آمریکا و کانادا (از جمله: هاروارد، تورنتو، یورک و کالیفرنیا) ایراد کرده است.
مقالات این مجموعه در سه بخش با عناوین زیر سامان یافته‌اند:
۱. تفاوت، خشونت و تساهل
۲. مدرنیته، فردگرایی، دموکراسی و مسئولیت روشنفکران
۳. تفکر سیاسی معاصر در آمریکا

عناوین برخی از مقالات عبارت‌اند از:

• تفاوت و خشونت

• کثرت‌گرایی و خشونت از دیدگاه هانا آرنت

• به‌سوی فلسفهٔ تساهل

• بازبینی نظریهٔ برخورد تمدن‌ها در گفت‌وگو با ساموئل هانتینگتون

• فلسفهٔ سیاسی در جهان امروز (مصاحبه با ژرژ کاتب)

• نکاتی جالب که هرگز نشنیده‌اید (مصاحبه با نوام چامسکی)

• تفاوت و خشونت (گفت‌وگو با مایکل ساندل)

در بخشی از مقدمهٔ کتاب آمده است:

دو مفهوم تساهل و تفاوت مبنای فلسفی بسیاری از نهادهای حقوقی و مدنی جامعه را تشکیل می‌دهند. روح تساهل موجب شکوفایی تفاوت‌ها می‌شود و به‌عکس، وجود تفاوت‌ها و پذیرش اجتماعی و سیاسی آن‌ها، افراد را با اندیشهٔ تساهل و نهادینه‌شدن حقوق مدنی آشنا می‌کند.
هدف اصلی تساهل، فهم و درک (ولی نه لزوماً موافقت) با کسانی است که درکی از مفهوم تساهل ندارند.
به عبارت دیگر، وظیفهٔ تساهل، گفت‌وگو با عدم تساهل است؛ زیرا مبارزه با خشونت بدون درک آن امکان‌پذیر نیست. کسانی که فقط درصدد از میان بردن خشونت، بدون درک آن هستند، چاره‌ای جز تکرار آن ندارند.
تساهل به معنای بی‌تفاوتی در قبال دیگران نیست، بلکه احترام گذاشتن به تفاوتی است که به کثرت‌گرایی فکری، فلسفی، فرهنگی و سیاسی جامعه شکل می‌بخشد.
بی‌شک مبارزه با تعصب نخستین گام در ایجاد و تحکیم اندیشهٔ تساهل در جامعه است. اما نباید فراموش کرد که دفاع از اندیشهٔ تساهل، به معنای دشمنی با متعصبان نیست، بلکه مبارزه‌ای فکری و فلسفی با اندیشه‌ای است که افراد را به تعصب و جرم‌گرایی وامی‌دارد.