1- مقدمه

      کنسر کولورکتال دومین علت مرگ بدلیل کنسر بعد از کنسر ریه درایالات متحده می باشد.  درسال2007 52.180مورد جدید کنسر کولون و   مرگ به خاطر کنسر کولورکتال به وقوع پیوست . کنسر کولورکتال در ایالات متحده شایع ترین کنسر دستگاه گوارش است ؛ میزان بروز کنسر کولورکتال در این کشور در طول30 سال گذشته بدون تغییر مانده است (1) .در ایران باوجود نبود آمار دقیق با افزایش بروز کنسر کولورکتال به دلیل افزایش استفاده از رژیم غربی مواجهیم .

     اغلب کنسرهای کولورکتال صرف نظر از اتیولوژی از پولیپ آدنوماتوز منشأ می گیرند .(پولیپ یک بیرون زدگی قابل مشاهده از سطح مخاطی می باشد و به انواع مختلف : هامارتوم و پولیپ هایپرپلاستیک و پولیپ آدنوماتوز تقسیم می شود ) . فقط پولیپ آدنوماتوز ضایعه پیش بدخیم می باشد.

    اخیراً تخمین زده شده است که چاقی علت 14% مرگ های بدنبال سرطان در مردها و 20% مرگ های بدنبال سرطان در زنها در ایالات متحده است. چاقی همچنین با مقاومت به انسولین  و دیابت نوع 2 بیماری های قلبی عروقی بیماری های ریوی مثل آپنه انسدادی خواب، سنگ صفرا و بیماری های مفصلی در ارتباط است(1).

    درباره اینکه چاقی BMI >30  و اضافه وزن BMI >25 با پولیپ کولورکتال ؛یک عامل پیش ساز در ایجاد کنسر؛ ارتباط دارد, مقالات متعددی وجود دارد(2,3,9,11) .در برخی از  مطالعات این ارتباط فقط در مردها(8.5.4) بوده و در خانم ها ارتباط معنی داری پیدا نشده است؛ امادر مطالعات  دیگر این ارتیاط در خانمها (1.7)هم وجود داشته است.

   از آنجا که در این رابطه بررسی در ایران و دراستان قم صورت نگرفته است بر آن شدیم تا ارتباط دقیق تری بین پولیپ کولون با BMI را بیابیم . در این مطالعه ارتباط پولیپ با سن و جنسیت و ارتباط BMI با محل پولیپ هم مورد بررسی قرار گرفت .

   البته شاخص های دیگری به جز BMI برای چاقی وجود دارند مثلا اندازه دور کمر و نسبت دور کمر به لگن ؛ اما ما در این مطالعه از BMI به عنوان معیاری از چاقی و اضافه وزن استفاده کردیم .

    با توجه به افزایش بروز انواع سرطان در جامعه وبه خصوص سرطان کولون و هم چنین افزایش بروز چاقی به دنبال استفاده از رژیم غذایی غربی و کم تحرکی در صورتی که بین پولیپ بعنوان پیش ساز کنسر و BMI ارتباط وجود داشته باشد؛ می توان با توصیه به حفظ BMI در محدوده طبیعی از ایجاد پولیپ وبه دنبال آن کنسر پیش گیری کرد .

2-اهداف پژوهش

الف – اهدف اصلي طرح:

-        تعیین ارتباط بین پولیپ های کولورکتال با BMIدر افراد کولونوسکوپی شده در بیمارستان حضرت معصومه (ص) و شهید بهشتی قم از آبان 87 لغایت شهریور 90 

ب- اهداف فرعي طرح:

- تعیین ارتباط بین پولیپ های کولورکتال با BMIدر خانم کولونوسکوپی شده

- تعیین ارتباط بین پولیپ های کولورکتال با BMIدر آقایان کولونوسکوپی شده

- تعیین ارتباط بین پولیپ های کولورکتال با سن در افراد کولونوسکوپی شده

- تعیین ارتباط بین پولیپ های کولورکتال با جنس در افراد کولونوسکوپی شده

- تعیین ارتباط بین محل پولیپ های کولورکتال با BMI در افراد کولونوسکوپی شده

3 -سوالات پژوهش

-آیا بین پولیپ های کولورکتال با  BMIدر افراد کولونوسکوپی شده در بیمارستان حضرت معصومه (ص) و شهید بهشتی قم از آبان 87 لغایت شهریور 90 ارتباطی وجود دارد؟

- آیا ارتباطی بین پولیپ های کولورکتال با  BMIدر خانم کولونوسکوپی شده وجود دارد ؟

- آیاارتباطی بین پولیپ های کولورکتال با  BMIدر آقایان کولونوسکوپی شده وجود دارد ؟

- آیاارتباطی بین پولیپ های کولورکتال با سن در افراد کولونوسکوپی شده وجود دارد ؟

-آیا ارتباطی بین پولیپ های کولورکتال با جنس در افراد کولونوسکوپی شده وجود دارد ؟

- آیا ارتباطی بین محل پولیپ های کولورکتال با BMI در افراد کولونوسکوپی شده وجود دارد ؟

4-محدودیتهای پژوهش

     متاسفانه به این دلیل که در جامعه ما بسیاری از افراد از غربالگری روتین جهت بررسی کنسر کولون  پیروی نمی کنند امکان بررسی general population  موجود نبود؛ اگر چه این امر موجب سوگرایی انتخاب در انتخاب نمونه می شود ولی ما ناگزیر از این سوگرایی بودیم .

    تعدادی از چک لیست ها به دلیل کامل وارد نشدن اطلاعات از مطالعه خارج شدند . سایز و تعداد پولیپ ها در همه چک لیست ها وارد نشده بود بنابراین این متغیر ها را نتوانستیم بررسی کنیم .

    تنها از BMI توانستیم بعنوان معیاری از چاقی استفاده کنیم و به علت نبود اطلاعات از اندازه دور کمر و نسبت دور کمر به لگن استفاده نشد در حالیکه ممکن بود در بررسی ما ارزشمند باشند.

    در صورتی که داده ها به صورت رایانه ای جمع آوری و نگهداری می شدند ؛ جمع آوری و مطالعه و آنالیز راحت تری داشتند .

5 -واژه ها و اصطلاحات

• کنسر:  یعنی سرطان و بدخیمی ، یعنی رشد خارج از کنترل یک سری از سلول های بدن  .
• پولیپ:  یک بیرون زدگی قابل مشاهده از سطح مخاطی می باشد که در کولونوسکوپی رویت می شود  و بر اساس بافت شناسی  به انواع مختلف : هامارتوم و پولیپ هایپرپلاستیک و پولیپ آدنوماتوز تقسیم می شود ، فقط پولیپ آدنوماتوز ضایعه پیش بدخیم می باشد.(1)
• BMI  : شاخص توده بدنی می باشد و فرمول محاسبه آن  وزن تقسیم بر قد به توان 2 است.(1)

• 18/5>           =  کمبود وزن
• 24/9-18/5    =  نرمال
• 29/9-25       = اضافه وزن

>30              = چاق