بعد از ۱۱ سپتامبر، از دید رسانهها و نوشتارهای غربی اسلام تقریبا معادل بنیادگرایی شده است. با این حال، این یکسانانگاری هر چقدر هم که وسعت یافته باشد، با تاریخ غنی فکر سیاسی در اسلام ناهمخوان است. نصر حامد ابوزید، دانشور نامدار مصری، در کتاب حاضر با نظر به طیف آثار مسلمانان معاصر نشان میدهد که چه دیدگاههای متنوعی از نظر سیاسی، مذهبی و فرهنگی در آثار این مسلمانان وجود دارد و چگونه هر کدام از این دیدگاهها نشانگر گفتمانی از گفتمانهای سیاسی در جهان مسلماننشین است.
«اصلاح اندیشه اسلامی» به بررسی آثار روشنفکران مسلمان از مصرگرفته تا ایران و اندونزی میپردازد و تلاشهای این روشنفکران درشکستن چارچوب تفسیر سنتی و فقهی از اسلام را زیر ذره بین می گذارد. ابوزید نشان میدهد که بسیاری از اندیشوران مسلمان از اسلامی جانبداری میکنند که دید فرهنگی روشنگرانهای دارد و همزمان بر ایمان فردی تاکید میکنند. او آنگاه به بررسی میزان کامیابی این اصلاحگران مسلمان دربر ساختن ایدئولوژی اصیل و احیاشده اسلامی میپردازد و این نکته را جستجو میکند که تا چه حد این اندیشوران توانستهاند خود را از دام سنتگرایان در ارائه تصویری منفی از غرب برهانند.
کتاب «اصلاح اندیشه اسلامی» پژوهشی درخشان، مختصر و با زبانی غیر فنی است که در پیوند کامل با نیازهای زمانه ما نگاشته شده است و تحلیلی بایسته از امروز و آینده اسلام به دست میدهد.