این کتاب از آثار قلمی استاد آشتیانی بوده و می توان آن را جزء آثار فلسفه علم قلمداد نمود. اثر فوق یک دوره چکیده افکار و نوع آوریهای فیلسوف کبیر و متأله اخیر، جناب ملاصدرا است که مرحوم آشتیانی پس از عمری غور در افکار و آثار آن توانسته است این اثر را به رشته تحریر درآورد. کتاب شامل چندین مقاله در موضوعات ذیل می باشد :
۱- شرح حال و سوانح زندگی ملاصدرا،
۲- اصالت وجود و اعتباریت ماهیت،
۳- حرکت در جوهر،
۴- معاد جسمانی و تجرد خیال،
۵- اتحاد عاقل و معقول و تحقیق در حقیقت علم،
۶- اتحاد نفس با عقل فعّال و کیفیت ادراک کلیات،
۷- علم حقتعالی،
۸- بیان قاعدة بسیط الحقیقة کل الاشیاء،
۹- مُثُل افلاطونی و ارباب انواع،
۱۰- اشکالات ملاصدرا بر شیخ،
۱۱- نامه ملاصدرا به میرداماد.