کتاب حاضر تاریخ مفصل و عمومی کردستان نوشته شیخ محمد مردوخ, (تولد 1297ه.ق/ 1256ش) است که اینک با بازنگری به چاپ رسیده است .کتاب در حدود در اواسط دوران سلطنت رضاشاه به رشته تحریر درآمده و از چهار بخش تشکیل شده است . بخش نخست به مباحث کلی مانند آفرینش, نژاد بشر و ریشه آریایی نژاد کردها اختصاص یافته و شامل پنج 'بند 'است1 :ـ در قضاوت عقل بر نقل2 ;ـ در آفرینش بشر3 ;ـ در بیان نژاد بشر و ذکر قبایل بشری4 ;ـ در بیان نژاد آری [آریا] و قبایل آن, 5ـ در قبایل و شعب آری [آریا] .در بخش دوم طی چهار 'بند ' تاریخ کرد و کردستان با این مقولات بررسی می‌شود1 :ـ منشا کرد, 2ـ سوابق کرد (از 360تا 853ق.م ;از 853تا 550ق.م ;از 550ق.م تا دوره اسلامی), 3ـ خط, زبان, مذهب و آداب کرد, 4ـ جمعیت, مردم و طوایف کرد, همچنین مساحت ولایات و شهرهای کردستان .بخش سوم مروری است بر تاریخ ماد, چگونگی تاسیس, قلمرو و پادشاهان آن دودمان حکومت آریایی .آخرین بخش کتاب نیز به اوضاع عمومی و تاریخ 'سنه‌=) 'اردلان =سنندج) اختصاص دارد که از یک مقدمه و سه 'بند 'تشکیل شده است .بند اول مطالبی است درباره طوایف سنندج, مشایخ مردوخ و سلسله نسب مولف ;در بند دوم اطلاعاتی در باب موقعیت و ویژگی‌های جغرافیایی سنندج فراهم آمده, که طی آن این موضوعات به چشم می‌خورد :موقعیت, ارتفاع, جمعیت, خاک عشایر و ایلات, رودخانه‌ها, چشمه و قنات‌ها, کوه‌ها, مساجد, مدارس, مواضع و شهرهای اطراف سنندج .بند سوم به معرفی حکام سنندج (اردلان و غیر اردلان) از قرن هفتم هجری, تا سال 1312ه.ش اختصاص دارد .کتاب با فهرست اعلام به پایان می‌رسد .