نقد و تحلیل از دو کتاب تاریخی: تاریخ تمدن اسلام نوشته جرجی زیدان و تاریخ تمدن عرب نوشته گوستاو لوبون فرانسوی

بدیهی است که سرگذشت اسلام و تمدن آن همراه با تجزیه و تحلیل‌ها همه‌جانبه علمی و تحقیقات تاریخی در کتاب «تاریخ تمدن عرب» که شاید کتابی است که در راه نشان دادن سیمای واقعی تمدن اسلام و شناخت چهره قوم عرب نوشته شده و نخستین گامی باشد که مولف آن گوستاو لوبون تمدن‌شناس و طبیعی‌دان، جامعه‌شناس و پزشک، محقق و مورخ و نویسنده بزرگ فرانسوی در تحقیقات عمیق خود پیرامون تمدن عرب پس از استقصاء تمدن‌های بشری برداشته، مطالعه می‌شود. اما اگر کسی بخواهد عمیق‌تر باشد و نزدیک‌تر بنگرد، باید به مطالعه کتاب «تاریخ تمدن اسلام» تالیف جرجی زیدان نویسنده مبتکر باید بپردازد و سودهای فراوانی از آن خواهد برداشت؛ زیرا با مطالعه معلوم می‌شود با وجود اینکه این مورخ نامی از قواعد و قوانین کلی اجتماع و انسان‌شناسی، در راه شناخت روابط جامعه اسلامی با جامعه درهم انسانی و رابطه میان دین و تمدن که یکی از مسائل جدی علوم انسانی است، فراوان کمک گرفته و در حساس‌ترین زمینه‌های گوناگون مسائل مربوط به تمدن اسلام و ملت عرب به بحث و گفتگو پرداخته است. هادی خاتمی بروجردی در این کتاب به نقد و بررسی این دو کتاب پرداخته است.