نثر فارسی همزمان با شعر، در قرن سوم هجری آغاز شد و در قرن چهارم به کمال رسید. عواملی چون استقلال و تشکیل اولین حکومت های ایرانی، به وجود آمدن نهضت شعوبیه و حمایت ادب پرور سامانیان از علت های این ترفی بود. درقرن پنجم و ششم هجری کتاب های بسیار زیادی در موضوعات مختلف تألیف شد و گذشته از کتب علمی و ادبی، در تصوف هم کتب متعددی نوشته شد و چه در نثر ساده و چه در نثر متکلف بهترین آثار، در این موضوع به رشته تحریر درآمد. اما با حمله مغول، جامعه و به تبع آن ادبیات دچار رکود شد و با وجود گذشت قرن ها، دیگر آن عظمت بازنگشت. دکتر ذبیح الله صفا، مورخ و محقق ارجمند در این کتاب، سیر نثر فارسی و نمونه هایی از دوران طلایی نثر فارسی را در دو بخش معرفی کرده است. بخش اول مقدمه شامل سیر تاریخی، موضوعات و سبک های نثر و نثر معاصر فارسی است و بخش دوم شامل معرفی نویسندگان و کتب مهم قرن چهارم و پنجم هجری یعنی از ابوالمؤید بلخی تا خواجه نظام الملک به همراه نمونه نثر آنهاست. این کتاب در سال 1347 ش توسط انتشارات کتابفروشی ابن سینا به طبع رسید.