سفرنامه ابن فضلان مورخ و سیاح عرب یکی از مهمترین منابع تاریخی متعلق به قرن چهارم هجری(دهم میلادی) است که شرح نسبتا کوتاهی است از مسافرت وی به سرزمینهای ترکان و اسلاوها در مناطق شمالی و از چنان اهمیتی خصوصا برای مورخان روسی برخوردار است که اثر وی را جزو نادر منابع شناخت تاریخ روسیه و قبایل اسلاو و عادات و آداب و رسوم آنان در قرن دهم میلادی به شمار می آورند. جالب آنکه فیلم مشهور (سیزدهمین مبارز) با بازی آنتونیو باندراس بر اساس اقتباسی آزاد از این سفرنامه ساخته شده است که باندراس در این فیلم نقش نجیب زاده ای عرب به نام (احمد بن فهلان) را بازی می کند که توسط خلیفه به سرزمینهای دوردست شمالی تبعید شده است