چکیده

امروزه توجه به پديده زمين لغزش و پيش بيني، شناسايي، كنترل و كاهش خطرات و خسارات ناشي از آن به عنوان يكي ازاشكال حوادث غير مترقبه امري ضروري است. زمين لغزش پديده اي است كه به عوامل مختلفي چون شيب، زمين شناسي، بارندگي، پوشش گياهي، زلزله و. . بستگي دارد و همانند زمين لرزه و شايد در بعضي از كشورهاي جهان بيشتر از پديده زمين لرزه خسارات فراو اني را در زمينه جاني و مالي و منابع طبيعي در پي داشته است. به طوريكه در دهه 1990 تا 2000 ميلادي توسط سازمان يونسكو به عنوان دهه مقابله با بلاياي طبيعي مطرح شده و در آن زمين لغزش به عنوان يكي از اشكال بلايايي طبیعی مطرح است. ومطالعه همه جانبه پدیده زمین لغزش یکی از اهداف عمده در برنامه­های یونسکو است و این سازمان فعالیت گسترده­ای را از سال 1976 در این رابطه آغاز نموده است. براساس گزارش یونسکو، 84 درصد از خسارات و تلفات وارده بر اثر حوادث طبیعی مربوط به زلزله و 14 درصد مربوط به زمین لغزشها است. کل خسارت وارده در نتیجه وقوع مخاطرات طبیعی (بویژه زمین لغزش، سیل و زلزله) در طی برنامه 5 ساله توسعه اقتصادی – اجتماعی در ایران، بیش از 16/1 میلیارد دلار گزارش شده است. فقط در نیمه سال 1374 تعداد 54 موردزلزله و زمین لغزش در ایران حادث شده است. در طی زلزله خردادماه گیلان در سال 1369 بیش از 200 نفر بر اثر بروز زمین لغزشهای تحریک زلزله­­ای در کل منطقه از بین رفتند. جاده­های بسیاری بر اثر حرکت زمین، تخریب شد و راههای بسیاری از روستاها بر اثر سقوط سنگ و زمین لغزش مسدود گردید. مساحت قابل توجهی از باغ­ها، کشتزارها و پوشش گیاهی منطقه بر اثر بروز زمین لغزش از بین رفت.

این پایان نامه با استفاده از روش توصیفی – تحلیلی  و با بهره گیری از مطالعات اسنادی – کتابخانه ای و میدانی بوده نتایج نشان می دهد با توجه به مطلعات در باره حرکات دامنه ای و  نتایج حاصله از نفشه های ترسیم شده و ارزش دادن به همه ی نقشه ها از جمله شیب، پوشش گیاهی، زمین شناسی  و خاک  و توپوگرافی به ترسیم نقشه پهنه بندی در منطقه پرداخته و خط ایجاد ریزش بیشتر در مناطق کمادل و خالصان در شمال شرقی حوضه مقداری در جنوب حوضه و شمال غربی و بخشی در مرکز شناسایی شده است خطر لغزش در مرکز به سمت جنوب غربی احتمال بیشتری دارد و روان گلی نیز در بخش های غربی و مقداری در  مرکز حوضه احتمال ایجاد آن وجود داشته است.

واژگان کلیدی: حرکات دامنه ای، لغزش، حوضه، ماسوله رودخانه

فهرست مطالب

عنوان                                                      صفحه

چکیده 1

فصل اول کلیات تحقیق

1-1 مقدمه 3

1-2  کلیات تحقیق 4

1-2-1 بیان مسئله 4

1-2-2 اهمیت و ضرورت تحقیق 5

1-2-3  اهداف تحقيق 5

1-2-4  سوال تحقیق 5

1-2-5  فرضيه تحقيق 5

1-2-6  روش تحقيق 6

1-2-7  مراحل تحقيق 6

1-2-8  روش تجزیه و تحلیل 6

1-2-9  موقعيت محدوده 6

1-2-10  واژه ها و مفاهیم 7

1-2-11  مشکلات تحقیق محدودیتها و موانع تحقیق 7

فصل دوم :مرور منابع، ادبیات تحقیق، پیشینه تحقیق

2-1  حرکات توده ای 9

2-1-1 انواع زمين لغزه‌ 11

2-1-1-1 طبقه‌بندی وارنز از حركات توده‌ای 11

2-1-2 ريزشها 13

2-1-3  واژگونیها 13

2-1-4 لغزشها 13

2-1-4-1 لغزشهای چرخشی 13

2-1-4 -2 لغزشهای انتقالی 14

2-1-4-3  جدا شدگیهای جانبی 15

2-1-4-4 جريانها 15

2-1-4 -5 حركتهای مركب و تركيبی 15

2-1-5 علل وقوع حرکات دامنه ای 16

2-1- 5-1 شرايط ساختاری و بنیادی 16

2-1- 6 عوامل ايجاد كننده زمين لغزش 18

2-1- 6-1 عوامل افزايش دهنده تنش برشی 18

2-1- 6-2 عوامل كاهنده مقاومت برشی 19

2-1-7 پايداری دامنه‌ای 20

2-1-8  تعريف و مفهوم پهنهبندی خطر زمين لغزش(حركات دامنه اي) 22

2-1- 9  پيشينه ي تحقيق 22

فصل سوم روش اجرای تحقیقی (مواد و روش ها)

3-1 داده ها 27

3–2 روش کار 29

3-2-1 روش IDW 29

فصل چهارم تجزیه تحلیل داده ها و یافته های تحقیق

4-1 موقعیت حوضه ماسوله رودخان 31

4-2 توپوگرافی حوضه 32

4-3 منابع آب 34

4-4 شیب حوضه ماسوله رودخان 36

4-5 منابع خاک 38

4-6 پوشش گیاهی 40

4-7 زمین شناسی 42

4-8  اقلیم 46

4-8-1 درجه حرارت 46

4-8-2 بارش 47

4-8-3 رطوبت نسبی 50

4-8-4 ساعات آفتابی 51

4-8-5 باد 53

4-9 ژئومورفولوژی 54

4-9-1 مقدمه 54

4-9-2 خط القعر(تالوگ) 56

4-9-3 خط الراس 58

4-9- 4  مخروط افکنه 58

4-9-5 رخساره دامنه منظم 60

4-9-6 رخساره دامنه مقعر 60

4-9-7 رخساره دامنه مرکب 61

4-10 حرکات دامنه ای 61

4-10-1 ریزش ها 63

4-10-2  لغزش ها 66

4-10-2-1 لغزش مسطوی در سنگ 67

4-11 روانه گلي 68

4-12 زمین شناسی و حرکات دامنه ای ماسوله رودخان 69

4-13 خاک و حرکات دامنه ای ماسوله رودخان 71

4-14حرکات دامنه ای،  شیب، گسل  و دخالت انسان در حوضه ماسوله رودخان 73

4-15 عوامل ایجاد حرکات دامنه ای در حوضه ماسوله رودخان 75

4- 16 پهنه بندی حرکات دامنه ای 75

فصل پنجم مبحث، نتیجه گیری و پیشنهادات

5-1 نتيجه گيري 78

5-2 ارزیابی فرضیات 83

5-2-1 فرضیه اول 83

5-3 پیشنهادها 83

منابع و مأخذ 85

فهرست جداول

عنوان                                                       صفحه

جدول شماره 4-1 مساحت و درصد شیب حوضه ماسوله رودخان 36

جدول شماره 4-2 گروههای خاکهای منطقه 38

جدول شماره 4-3 نوع پوشش گیاهی حوضه ماسوله رودخان 40

جدول شماره 4-4 مساحت زمین شناسی ماسوله رودخان 44

جدول 4-5 حداقل حداکثر و میانگین درجه حرارت ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 46

جدول شماره4- 6 بارندگی ماهانه ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 48

جدول شماره4-7 بارندگی فصلی ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 48

جدول شماره4-8 حداکثر، حداقل و میانگین رطوبت ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 50

جدول شماره4-9 میزان ساعت آفتابی ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 52

جدول شماره4-10 میزان سرعت باد ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 53

جدول شماره4-11 مخروط افکنه در حوضه ماسوله رودخان 59

جدول شماره 4-12 ریزش ها در حوضه ماسوله رودخان 63

جدول شماره4-13 لغزش ها در حوضه ماسوله رودخان 66

جدول شماره4-14 روانه گلی در حوضه ماسوله رودخان 68

جدول شماره 4-15 مساحت حرکات دامنه ای ماسوله رودخان 75

فهرست نمودارها

عنوان                                                      صفحه

شکل شماره 4-1 نمودار دمایی ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 47

شکل شماره 4-2 نمودار بارندگی ماهانه  ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 49

شکل شماره 4-3 نمودار بارندگی فصلی ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 49

شکل 4-4 نمودار حداکثر،حداقل و میانگین رطوبت ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 51

شکل شماره 4-5 نمودار میزان ساعت آفتابی ایستگاه ماسوله رودخان سالهای آماری1387-91 52

فهرست اشکال

عنوان                                                      صفحه

 عکس شماره 2-1 طبقه‌بندي زمين لغزهها 12

 عکس شماره 2-2 انواع لغزشهاي انتقالي 14

عکس شماره 4-1 نمایی سنگی از رودخانه زنگرود 56

عکس شماره 4-2 نمای مسیر پر پیج خم از رودخانه گیلوند رود 57

عکس شماره 4-3 محل اتصال دو ردخانه زنگرود و گیلوند رود 57

عکس شماره 4-4 نمایی از خط الراس و خط القعر در ماسوله رودخان 58

عکس شماره 4-5 نمایی از مخروط افکنه کوبار در ماسوله رودخان 59

عکس شماره 4-6 نمایی از دامنه با شیب منظم در ماسوله رودخان 60

عکس شماره 4-7 ریزش در  اطراف زیارتگاه کوبار 64

عکس شماره 4-8 ریزش در  اطراف کمادل 64

عكس شماره4-9ريزش در جاده شهر ماسوله 65

عکس شماره 4-10 لغزش در مسیر کوبار  ماسوله رودخان 66

عكس شماره 4-11 لغزش در اطراف کوه کله قندی 67

عكس شماره4-12روانه گلی در مسیر ییلاق لشگرگاه حوضه ماسوله رودخان................................................. 68

عکس شماره 4-13 ریزش کناره جاده ماسوله 69

عکس شماره 4-14لغزش در خاک با درز شکاف در ماسوله رودخان تقریبا ارتفاع1300 71

عکس شماره 4-15 چرای دام و ریزش در دامنه های دولی چال 73

فهرست نقشه ها

عنوان                                                      صفحه

شکل شماره 3-1 نقشه شبکه آب و ایستگاه ماسوله رودخان 28

شکل شماره 4-1 نقشه موقعیت جفرافیایی ماسوله روخان 31

شکل شماره 4-2 نقشه توپوگرافی حوضه ماسوله رودخان 33

شکل شماره 4-3 نقشه شبکه آبراهه های حوضه آبخيز ماسوله 35

شکل شماره 4-4 نقشه شیب حوضه ماسوله رودخان 37

شکل شماره 4-5 نقشه خاک حوضه ماسوله رودخان 39

شکل شماره 4-6 نقشه پوشش گیاهی حوضه ماسوله رودخان 41

شکل شماره4-7 نقشه زمین شناسی حوضه ماسوله رودخان 45

شکل شماره 4-8 نقشه ژئومورفولوژی منطقه 55

شکل شماره 4-9 نقشه حرکات دامنه ای منطقه 62

شکل شماره4-10 نقشه زمین شناسی و حرکات دامنه ای 70

شکل شماره 4-11 خاک و حرکات دامنه ای 72

شکل شماره 4-12 شیب،  گسل و حرکت دامنه ای 74

 شکل شماره4-13 نقشه پهنه بندی حرکات دامنه ای 76