درباره کتاب تاریخ بلعمی (ابوعلی محمد بن محمد بلعمی):
این کتاب که با عنوان «تاریخنامهٔ بزرگ» نیز شناخته میشود، یکی از کهنترین نمونههای نثر فارسی دری و پس از مقدمهٔ شاهنامه ابومنصوری، قدیمیترین متن منثور به جای مانده به زبان فارسی است که در سدهٔ چهارم هجری، در اوج شکوه دولت سامانیان، پدید آمده است . مترجم در این اثر، با زبانی ساده و بیپیرایه و با کمترین واژگان عربی، کوشیده تا تاریخ پیامبران، پادشاهان اساطیری ایران (از کیومرث تا یزدگرد سوم) و تاریخ اسلام را برای عموم خوانندگان فارسیزبان قابل فهم سازد . این کتاب از نظر تاریخی، منبعی دست اول برای شناخت تاریخ ایران باستان و ساسانی محسوب میشود و در ادبیات، نمایندهٔ اعلای «نثر مرسل سامانی» است که جملههای کوتاه و فارسی خالص آن، یادآور زبان نوشتههای دوران ساسانی است .
این کتاب کهنترین و مهمترین ترجمهٔ فارسی از «تاریخ طبری» است که به دستور امیر منصور سامانی در سال ۳۵۲ قمری آغاز شد و تاریخ جهان را از آغاز آفرینش تا سدهٔ چهارم هجری روایت میکند. این اثر با حذف سلسله اسناد و روایتهای متعدد و افزودن اطلاعاتی از منابع دیگر، عملاً تألیفی نوین و نه صرفاً یک ترجمه محسو