درباره کتاب ایران و جنگ جهانی اول (تورج اتابکی):
این کتاب یکی از جامعترین آثار دربارهی تاریخ ایران در سالهای ۱۲۹۳ تا ۱۲۹۷ خورشیدی (۱۹۱۴-۱۹۱۸) است که با تکیه بر اسناد بایگانیهای ایران، بریتانیا، روسیه و عثمانی، به تبیین ابعاد مختلف این بحران تاریخی پرداخته است. اتابکی با نثری دقیق و موشکافانه، نشان میدهد که چگونه ایران با وجود اعلام بیطرفی، به میدان نبرد نیروهای متخاصم تبدیل شد و اشغال غرب و شمال کشور توسط عثمانی و روسیه، همراه با قحطی بزرگ و همهگیری بیماریها، جمعیت ایران را به شدت کاهش داد. کتاب همچنین به نقش خوانین محلی، عشایر و دولت مرکزی در مدیریت این بحران و نیز تأثیرات بلندمدت این جنگ بر ساختار اقتصادی و سیاسی ایران پرداخته و استدلال میکند که ضعف دولت مرکزی و رقابت قدرتهای خارجی، زمینهساز تحولات عصر پهلوی گردید. این اثر که در سال ۲۰۰۶ به زبان انگلیسی منتشر و سپس به فارسی ترجمه شد، به دلیل رویکرد بیطرفانه و استفاده از منابع دست اول، از جمله مهمترین مراجع برای مطالعهی تاریخ معاصر ایران در جنگ جهانی اول محسوب میشود.
این کتاب، پژوهشی تاریخی دربارهی نقش و جایگاه ایران در مناقشات و معادلات قدرت در خلال جنگ جهانی اول است که به بررسی اشغال، قحطی و تحولات سیاسی این دوره میپردازد.