درباره کتاب دل شب (نجیب محفوظ):
این رمان از نویسنده برنده نوبل مصری، در زمره آثار رئالیستی و جامعهشناسانه او قرار دارد. داستان زندگی «حمیده»، پسری از خانوادای زحمتکش و مذهبی را دنبال میکند که به دلیل فقر و نداشتن فرصت برای پیشرفت، کمکم به باندهای خلافکاری پشت میزند. محفوظ با نثری ساده و عینی، طبقه پایین شهر قاهره در دهههای میانی قرن بیستم را به تصویر میکشد و نشان میدهد که چگونه سیاست، فساد و نابرابری، نسل جوان را به سمت انحراف و ناامیدی سوق میدهد. شخصیت حمیده در طول چند دهه (از کودکی در محله «الحسین» تا میانسالی در زندان و سپس تلاش برای بازگشت به زندگی عادی) دچار تحولی عمیق میشود. بخش مهم رمان به رابطه او با سه زن اختصاص دارد: «فاطمه» دختر همسایه که معشوقه پاکش است، «ثریا» زن مرفهی که او را به باند خلافکاری متصل میکند، و «امنه» پیرزنی که در پایان راه نجات را به او نشان میدهد. عنوان «دل شب» به تاریکی جهل و گناه اشاره دارد، اما امید به روشنایی پیش از سحر نیز در لابهلای خطوط دیده میشود. این رمان در مقایسه با آثار مشهورتر محفوظ مثل «سهگانه قاهره» و «بچههای محله ما»، کمتر ترجمه شده اما از لحاظ جامعهشناختی بسیار غنی است.
پسری از خانوادای فقیر در محله قدیمی قاهره به کارهای خلاف کشیده میشود و در بزرگسالی به دنبال رستگاری است.