درباره کتاب دزد و سگها (نجیب محفوظ):
این کتاب که در سال ۱۹۶۱ منتشر شده، نقطه عطفی در سبک نجیب محفوظ، نویسنده برنده نوبل ادبیات ۱۹۸۸، محسوب میشود و اولین رمان عربی است که با تکنیک «جریان سیال ذهن» نوشته شده است. داستان در قاهره پس از انقلاب ۱۹۵۲ مصر میگذرد و سعید مهران، قهرمانِ سرخورده و یاغیِ داستان، پس از چهار سال زندان با سه خیانت بزرگ روبرو میشود: ازدواج همسرش با ایلش (دستیار سابقش)، دوری دخترش ثریا، و تغییر مسیر استاد سابقش رئوف علوان از آرمانخواهی به ثروتاندوزی. محفوظ با زبانی شاعرانه و سرشار از نمادها (به ویژه «سگ» به عنوان نماد خیانت و فرومایگی)، بحران فردِ رها شده در جامعهای بیگانه و پوچی انتقام را به تصویر میکشد. در میان این تباهی، تنها نُور، فاحشهای که نامش در عربی به معنای «روشنی» است، پناهگاهی بیچشمداشت برای سعید میشود تا نشان دهد شاید شفقت در قالبشکنترین اشکال انسانی یافت شود. فضاسازی پرتعلیق و درونگرایانه رمان، ناامیدی نسلی را بازتاب میدهد که آرمانهای انقلاب را نقش بر آب دیده است.
این رمانِ فلسفی و روانکاوانه، سرگذشت سعید مهران، دزدِ آزادشده از زندان را روایت میکند که در جستجوی انتقام از خائنان به خویش، به تدریج به همان «سگهایی» بدل میشود که از آن نفرت داشت.