درباره کتاب خسی در میقات (جلال آل احمد):
این کتاب که در سال ۱۹۶۶ (۱۳۴۵) منتشر شده، روایت روزانه ۲۳ روز سفر حج نویسنده است و عنوان آن به معنای «کسی که در میقات گم شده» میباشد . برخلاف سفرنامههای سنتی که صرفاً به توصیف اماکن میپردازند، آل احمد در این اثر نگاهی دوگانه و سرشار از «نوسان» (vacillation) دارد: از یک سو با زبان طنز و گاه تند روشنفکری، به نقد «غربزدگی»، فساد اقتصادی حاکم بر عربستان سعودی (با اشاره به درآمد ۲ میلیون بشکهای نفت و هدررفت ۲۰ هزار تنی گوشت قربانی)، شلوغیهای آزاردهنده و وضعیت اسفناک سرویسهای بهداشتی میپردازد . از سوی دیگر، در لحظاتی شاعرانه، معنویت جمعیت را ستایش میکند و به دنبال «جهان غیب و انتظارات آن» میگردد . نقطه عطف کتاب در وصف طواف کعبه رخ میدهد، جایی که او از حس «فردیت از دست رفته» در میان جمعیت مینالد، اما در همان حال اذعان میکند که «این اجتماع حتماً معنایی بالاتر از خرید و فروش و توریسم و اقتصاد دارد» . آل احمد این سفرنامه را پاسخی منفی به این پرسش میداند که آیا بهتر نبود مانند میلیونها زائر دیگر فقط عبادت کند و چیزی ننویسد . او در این اثر، با به کارگیری سبکی موجز و تحت تأثیر ارنست همینگوی ، بحران هویت روشنفکر دینی معاصر را به تصویر میکشد.
سفرنامهای انتقادی-فلسفی از مناسک حج در سال ۱۳۴۳، که در آن نویسنده میان تجربه معنوی و نگرش روشنفکری مادیگرای خود سرگردان است.