این فرآیند یک سیستم بسیار دقیق و کنترلشده است که شامل مراحل زیر میباشد:
- منشاء: همه چیز با سلولهای بنیادی خونساز (HSCs) شروع میشود. این سلولها دو ویژگی حیاتی دارند: «خودنوسازی» (تولید سلول بنیادی مشابه خود) و «تمایز» (تبدیل به سلولهای تخصصیتر).
- مسیرهای تمایز: سلول بنیادی پرتوان ابتدا به دو رده اصلی تقسیم میشود:
- رده میلوئیدی (Myeloid Lineage): مسئول تولید گلبولهای قرمز، پلاکتها، نوتروفیلها، بازوفیلها، ائوزینوفیلها و مونوسیتها.
- رده لنفوئیدی (Lymphoid Lineage): مسئول تولید لنفوسیتهای B، لنفوسیتهای T و سلولهای کشنده طبیعی (NK Cells).
- عوامل تنظیمکننده: این فرآیند توسط فاکتورهای رشد و سیتوکینها (مانند اریتروپوئیتین برای گلبول قرمز یا ترومبوپوئیتین برای پلاکتها) کنترل میشود که محیط مغز استخوان را برای تولید مقدار مشخصی از هر سلول تحریک میکنند.
- مکانشناسی: در بزرگسالان، مغز استخوان استخوانهای پهن (مانند لگن، جناغ، جمجمه و مهرهها) اصلیترین محل تولید هستند. اگر بدن دچار کمخونی شدید یا بیماریهای خاص شود، ممکن است طحال و کبد دوباره فعالیت خونسازی خود را (تحت عنوان هماتوپوئز خارجمغز استخوانی) آغاز کنند
هماتوپوئز فرآیند تولید، تکامل و بلوغ سلولهای خونی است که در دوران جنینی در کبد و طحال و پس از تولد، عمدتاً در مغز استخوان قرمز انجام میشود. تمامی سل